Một số bài thuốc từ dược liệu Bạch Đồng Nữ

Dược liệu Bạch đồng nữ

Bạch đồng nữ hay còn gọi là cây mò trắng, cây bấn trắng. Tên khoa học là Clerodendrum fragrans Vent, thuộc họ cỏ roi ngựa, có pháp danh khoa học là Verbenaceae.

Đây là một dạng cây bụi nhỏ cao khoảng 1-1,5m, thân cây không phân nhánh. Lá cây to, hình trứng, mọc so le nhau, trên lá có nhiều lông mịn. Chiều dài lá khoảng 10-20cm, rộng khoảng 8-18cm, xung quanh mép lá có răng cưa to, thô. Hoa của cây bạch đồng nữ có màu trắng hoặc hồng nhạt, có mùi thơm và tạo thành cụm to. Cây thường ra hoa vào tháng 7-8 và ra quả vào tháng 9-10.

Cây bạch đồng nữ có rất nhiều tác dụng đối với cơ thể. Tất cả các bộ phận của cây đều có giá trị đối với cơ thể từ thân,lá của cây.

• Thu hái: Thông thường, người ta sử dụng lá cây để làm thuốc, có thể thu hoạch lá quanh năm khi cây sắp hoặc đang ra hoa.
• Chế biến: Lá sau khi thu hoạch có thể rửa sạch rồi phơi khô hoặc sấy khô để làm dược liệu. Nếu lá cây sạch sẽ có thể phơi luôn mà không cần rửa. Lá, thân cây có thể cắt nhỏ ra để khi sử dụng tiện lợi hơn.
• Bảo quản: Thân cây, lá cây sau khi sấy khô nên bảo quản trong bao bì kín và để ở nơi khô ráo, thoáng mát. Không để lá đã làm khô ở nơi ẩm ướt vì chúng sẽ dễ bị ẩm mốc.
• Bộ phận sử dụng: Rễ và lá – Radix et Folium Cleroden-dri Chinensis. Có nơi dùng toàn cây. Thu hái rễ và lá quanh năm, rửa sạch, thái phiến, phơi hay sấy khô; có thể dùng tươi.

Thành phần hoá học có trong dược liệu Bạch đồng nữ

Công dụng của Dược liệu bạch đồng nữ

Theo y học cổ truyền

Rễ có vị ngọt, tính bình; có tác dụng như khư phong trừ thấp, hoạt huyết cường cân, tiêu thũng giáng áp. Lá có vị hơi nhạt, tính bình; có tác dụng khư ứ, giải độc.

Có sách ghi là rễ, lá có vị đắng, cay, mùi hôi, có tác dụng khư phong hoạt huyết, tiêu thũng giáng áp, hoá đàm chỉ khái, hoạt huyết lợi thấp. Còn toàn cây có vị đắng, tính mát, có mùi hôi, có tác dụng khư phong hoạt huyết, cường cân tráng cốt, tiêu thũng giáng áp.

Theo y học hiện đại

Bạch đồng nữ có những tác dụng dược lý trong thực nghiệm trên động vật như sau:

• Tác dụng chống viêm cấp tính rõ rệt trong mô hình gây viêm tai thỏ với phenol và gây phù chân chuột cống trắng với kaolin.
• Tác dụng chống viêm mạn tính tương đối yếu trong mô hình gây u hạt thực nghiệm với amian ở chuột cống trắng.
• Không có tác dụng gây thu teo tuyến ức chuột cống non. Tác dụng này là một trong những đặc điểm của những thuốc ức chế miễn dịch.
• Tác dụng kháng nguyên sinh động vật trong thí nghiệm với Entamoeba histolytica.
• Tác dụng hạ huyết áp do gây giãn mạch ngoại vi và tác dụng lợi tiểu.
• Tác dụng hạ đường huyết trên chuột cống trắng và gây giảm đau trong thí nghiệm tấm kim loại nóng trên chuột nhắt trắng.
• Tác dụng ức chế co thắt cơ trơn ruột động vật cô lập gây bởi histamin và acetycholin.
• Tác dụng ức chế co thắt cơ trơn ruột cô lập chuột lang gây bởi acetycholin và histamin.

Một số bài thuốc từ dược liệu Bạch đồng nữ

Bài thuốc chữa kinh nguyệt không đều

Lá Bạch đồng nữ 16g, Ích mẫu 40g, Hương phụ chế 15g, Đậu đen 10g, Nghệ vàng 2g, Ngải cứu 2g. Sắc đặc, ngày uống một thang.

Bài thuốc chữa bạch đới, khí hư ở phụ nữ từ Bạch đồng nữ

Lá Bạch đồng nữ 20gr, Ngải cứu, Trần bì, Ích mẫu, Hương phụ, mỗi thứ 10gr. Sắc nước uống trong ngày. Uống khoảng 2 – 3 tuần sau chu kì kinh nguyệt.

Bài thuốc trị thấp khớp, triệu chứng sưng, nóng, đỏ, đau ở khớp

Rễ Bạch đồng nữ 80gr, Dây gắm 120gr, Tầm xuân 8gr, Đơn tướng quân 8g, Đơn mặt trời 8g, Đơn răng cưa 8g, Cà gai leo 8g, Cành dâu 8g. Sắc, chia 2 lần uống.

Bài thuốc chữa vàng da, vàng niêm mạc mắt, tiểu ra sắc tố mật

Lấy 10gr Rễ Bạch đồng nữ đun sôi với 400ml nước còn 200ml, chia uống 2 lần trong ngày.