Rau dền cơm và công dụng của dược liệu

Giới thiệu dược liệu Rau dền cơm

Rau dền cơm – loại rau phổ biến trong bữa ăn gia đình. Không chỉ là món rau đơn giản, rau dền cơm chứa nhiều dưỡng chất cần thiết cho cơ thể. Ngoài ra, rau dền cơm còn được sử dụng làm nhiều bài thuốc trị nhiều chứng bệnh khác nhau.

Có rất nhiều loại rau dền như dền cơm, dền đỏ, dền xanh, dền khoang,… Mỗi loại cây có đặc điểm nhận dạng ở phần lá khác nhau. Chẳng hạn như rau dền đỏ lá cây cây có màu đỏ đều, dền xanh lá tròn, đầu lá không nhọn, màu xanh mướt. Trong khi đó rau dền khoang phần lá chủ yếu là màu xanh, phần gần cuống có màu đỏ sọc. Còn với dền cơm hay còn gọi là dền gai cây khá nhỏ so với những loại dền khác. Cây có tên khoa học là Amaranthus spinosus, thường tự mọc ở những nơi đất bỏ hoang.

Rau dền cơm có thân thảo, thân cây không có lông, nhiều nhánh, có gai ở nách lá. Loại rau này thường có hoa ở ngọn. Phiến lá tròn, dài, có hình bầu dục to khoảng 4 – 10cm, mặt dưới xanh lợt.

Phần lớn phần ngọn non, lá non đều có thể sử dụng để ăn được. Ngoài ra, phần rễ, củ, thân cây được dùng để làm thuốc.

Tất cả các bộ phận từ rễ, thân, lá, hạt của Dền cơm đều có thể sử dụng để làm thuốc.

Các phần này có thể thu hái quanh năm. Chu kỳ phát triển của dền cơm tương đối ngắn. Thường sau khi gieo hạt tầm 3 – 4 ngày, hạt đã bắt đầu nảy mầm và có thể thu hoạch sau đó khoảng 25 – 30 ngày. Nếu muốn lấy hạt thì phải chờ thời gian lâu hơn, khoảng 2 tháng sau. Nếu muốn thu hái Rễ thì nên lấy lúc cây đã trưởng thành. Rễ, thân, lá Dền cơm hái về rửa sạch, để ráo nước, thường dùng tươi. Còn hạt có thể sử dụng tươi hay phơi khô dùng dần.

Thành phần hoá hoc có trong dược liệu

Công dụng của dược liệu Rau dền cơm

Dựa theo y học cổ truyền

Tính vị: Rau dền cơm có vị ngọt (cam), nhạt (đạm), tính mát (lương) hoặc hơi hàn.
Quy kinh: Thuốc đi vào hai kinh Đại tràng và Tiểu trường.
Thanh nhiệt giải độc: Giúp làm mát cơ thể, hạ hỏa, trị các chứng nóng trong, mụn nhọt, lở ngứa, rôm sảy ở trẻ em.
Lợi niệu (Lợi tiểu): Giúp thông tiểu tiện, trị các chứng bí tiểu, tiểu rắt, tiểu buốt, nước tiểu vàng đỏ.
Lương huyết chỉ huyết: Làm mát máu và cầm máu, hỗ trợ điều trị các chứng chảy máu cam, đi ngoài ra máu.
Trừ thấp: Hỗ trợ điều trị bệnh lỵ (kiết lỵ), viêm đại tràng do thấp nhiệt.
Minh mục: Giúp làm sáng mắt, giảm đau mắt đỏ.

Dựa theo y học hiện đại

Tăng cường sức khỏe xương khớp: Nhờ hàm lượng Canxi vượt trội, rau dền cơm là thực phẩm lý tưởng để phòng ngừa loãng xương ở người già và hỗ trợ phát triển chiều cao, làm chắc răng ở trẻ nhỏ.
Hỗ trợ điều trị thiếu máu: Hàm lượng Sắt cao trong rau dền giúp thúc đẩy quá trình tạo máu, cải thiện tình trạng hoa mắt, chóng mặt do thiếu máu thiếu sắt, đặc biệt tốt cho phụ nữ mang thai và sau sinh.
Cải thiện hệ tiêu hóa: Chất xơ dồi dào (cả chất xơ hòa tan và không hòa tan) giúp nhuận tràng, ngăn ngừa táo bón và hỗ trợ hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh. Nước luộc rau dền cũng có tác dụng kích thích tiêu hóa rất tốt.
Tốt cho tim mạch: Các nghiên cứu cho thấy rau dền có khả năng hỗ trợ giảm mức cholesterol xấu (LDL) trong máu, đồng thời hàm lượng Kali cao giúp ổn định huyết áp.
Ngăn ngừa ung thư: Các hợp chất chống oxy hóa (Vitamin C, Vitamin E, các flavonoid) giúp bảo vệ tế bào khỏi sự tấn công của các gốc tự do, ngăn ngừa sự hình thành các khối u ác tính.

Một số bài thuốc từ dược liệu rau dền cơm

Bài thuốc chữa thoái hóa cột sống

Cây dền cơm, cỏ xước, lá lốt và tầm gửi mỗi loại 30g, cây chìa vôi 50g.

Trước tiên đem cỏ xước, chìa vôi và tầm gửi nấu với 2 lít nước. Đợi cho nước trong nồi sôi thì mới thả rau dền và lá lốt vào nấu thêm khoảng 5 phút nữa thì ngưng. Chờ cho nước nguội gạn ra uống nhiều lần thay cho nước lọc.

Bài thuốc giúp giải nhiệt

Rau dền cơm 100g, rau đay và rau dệu mỗi thứ 50g, tôm (hoặc cua) 100g. Nấu canh ăn vài lần 1 tuần.

Bài thuốc chữa bệnh lỵ

Thân và lá dền cơm 50g, rau sam 30g nấu canh chung với nhau ăn hàng ngày cho đến khi bệnh khỏi hoàn toàn.

[]